Καρκίνος Ήπατος: Αιτίες, Παράγοντες Κινδύνου και Πρόληψη

Ο καρκίνος του ήπατος είναι ένας από τους πιο «σιωπηλούς» αλλά επικίνδυνους τύπους καρκίνου. Παγκοσμίως, είναι ο 6ος πιο συχνός καρκίνος και η 3η κύρια αιτία θανάτου από καρκίνο.

Ο πιο συχνός τύπος είναι το ηπατοκυτταρικό καρκίνωμα (HCC) και συνήθως εμφανίζεται σε άτομα με χρόνια ηπατική νόσο, όπως εκείνη που προκαλείται από λοίμωξη από τους ιούς της ηπατίτιδας ή από κίρρωση. Οι άνδρες φαίνεται να έχουν μεγαλύτερο κίνδυνο από τις γυναίκες.

Παράγοντες Κινδύνου

Η παρουσία ενός ή περισσότερων παραγόντων κινδύνου δε σημαίνει απαραίτητα ότι κάποιος θα εμφανίσει τη νόσο. Ωστόσο, η γνώση και η πρόληψη είναι το πρώτο βήμα.

Ηπατίτιδα Β (HBV):

Μεταδίδεται μέσω αίματος, σπέρματος ή άλλων σωματικών υγρών. Μπορεί να μεταδοθεί από τη μητέρα στο παιδί κατά τον τοκετό, με σεξουαλική επαφή ή με κοινή χρήση συριγγών. Η χρόνια λοίμωξη με HBV αποτελεί κύρια αιτία καρκίνου ήπατος σε Ασία και Αφρική.

Ηπατίτιδα C (HCV):

Μεταδίδεται κυρίως μέσω αίματος. Η χρόνια HCV λοίμωξη προκαλεί συχνά κίρρωση και είναι ο βασικός παράγοντας κινδύνου για καρκίνο ήπατος στη Βόρεια Αμερική, την Ευρώπη και την Ιαπωνία.

Κίρρωση Ήπατος:

Κατάσταση όπου ο υγιής ηπατικός ιστός αντικαθίσταται από ουλώδη ιστό. Προκαλείται συνήθως από χρόνια κατανάλωση αλκοόλ ή ιογενείς ηπατίτιδες.

Υπερβολική κατανάλωση αλκοόλ:

Μπορεί να προκαλέσει κίρρωση και σε άτομα χωρίς κίρρωση αυξάνει τον κίνδυνο. Οι χρήστες αλκοόλ με ήδη υπάρχουσα κίρρωση έχουν δεκαπλάσιο κίνδυνο.

Αφλατοξίνη Β1:

Μυκοτοξίνη που παράγεται από μύκητες σε τρόφιμα όπως το καλαμπόκι και οι ξηροί καρποί που αποθηκεύονται σε υγρές, ζεστές συνθήκες. Συχνή σε υποσαχάρια Αφρική και Ασία.

Μη αλκοολική στεατοηπατίτιδα (NASH):

Η πιο σοβαρή μορφή μη αλκοολικής λιπώδους διήθησης του ήπατος. Μπορεί να οδηγήσει σε κίρρωση και καρκίνο ακόμα και χωρίς την παρουσία κίρρωσης.

Κάπνισμα:

Σχετίζεται με αυξημένο κίνδυνο. Όσο περισσότερο καιρό καπνίζει κανείς, τόσο μεγαλύτερος ο κίνδυνος.

Σπάνιες Γενετικές Παθήσεις:

• Κληρονομική αιμοχρωμάτωση

• Έλλειψη α1-αντιθρυψίνης

• Νόσος Wilson

• Πορφυρία cutanea tarda

• Γλυκογονώσεις

Πρόληψη

Η πρόληψη μειώνει σημαντικά τον κίνδυνο εμφάνισης καρκίνου ήπατος. Αυτό επιτυγχάνεται με αποφυγή παραγόντων κινδύνου και ενίσχυση προστατευτικών μέτρων.

Τι μπορούμε να κάνουμε

Εμβολιασμός κατά της ηπατίτιδας Β:

Προλαμβάνει τη μόλυνση και μειώνει τον κίνδυνο καρκίνου του ήπατος στα παιδιά.

Αντιμετώπιση της χρόνιας HBV λοίμωξης:

Οι σύγχρονες θεραπείες με ιντερφερόνη ή νουκλεοτιδικά ανάλογα βοηθούν στη μείωση του κινδύνου.

Αποφυγή τροφών με αφλατοξίνες:

Η ασφαλής αποθήκευση τροφών (όπως καλαμπόκι και ξηροί καρποί) βοηθά στην πρόληψη.